„Gruba kreska” Mazowieckiego, , niefortunnego epigona Fukuyamy czy Mao-Tse-tunga , trafia obecnie rykoszetem w jej twórców i inicjatorów.
Od 1989 roku mieliśmy zaczynać życie jako „tabula rasa”. Człowiek bez przeszłości, bez korzeni, bez świadomości swego miejsca w historii świata. Ze wszczepioną obsesją posiadania, gromadzenia, budowania.
Tylko Tu i Teraz.
Człowiek ten miał być lepszy, bardziej szczęśliwy, wolny, bez zbędnego bagażu doświadczeń. Miał wyruszyć w dalszą (nową) podróż ku szczęśliwemu kapitalizmowi z pustą walizką, którą zapełniać miał, dzięki swej wiedzy, kreatywności i przedsiębiorczości, wymienialną walutą.

I co się stało?

Jak sprawdził się ten hedonistyczny materializm po 20 latach? Jaki wpływ na dzisiejszego człowieka ma wcześniejsza tyrania bieżącej chwili? Gdy człowiek już trochę uciułał, pozwiedzał niedostępne wcześniej zakątki świata, zachłysnął się bogactwem hipermarketów, plastikową kulturą, zainwestował w akcje i obligacje, okazało się, że odczuł niedosyt. Czasami transcendentalny, będący niewyartykułowaną tęsknotą za czymś, co trudno określić, zdefiniować wprost nawet zaprzyjaźnionemu psychoanalitykowi.
Ten strach, wynikający z zawieszenia w próżni czasu, wolności, rozkoszy, topiony często w alkoholu, tłumiony seksem, narkotykami, wypocony w klubach fitness, wcale się nie oddalał.
Bo finansowe piramidy nie mają nic wspólnego z piramidami greckimi, Złote Tarasy nie przypominają gotyckiej Katedry, a bełkot mediów słów poety.
Sztuczny świat Big Brothera czy Idola przestał mu wystarczać. Zrozumiał, że zagubienie intelektualnych wartości, aprobowanie kiczu, zgoda na manipulacje, jest zwolnieniem od myślenia, wysiłku, głębokich przeżyć. Że wolność, cnota, prawda, wiara nie mogą zatracić swego pierwotnego sensu. Że nie można znaleźć uzasadnienia dla zdrady, kłamstwa ośmieszając cnotę, a poczucia pseudowolności uzasadniać tolerancyjnością. Że poznawanie świata za pomocą mediów prowadzi do kryzysu wartości i utraty świadomości grzechu. A człowiek bez swych korzeni, swej historii, tradycji, jest niepełny.

I wreszcie stało się coś, co pozwoliło człowiekowi spojrzeć wstecz. To nastąpiło 20 czerwca, a może i wcześniej. To spojrzenie wstecz wcale nie musi oznaczać zatrzymania się w jego drodze do przyszłości. Może być jedynie zadumą, rachunkiem sumienia, refleksją nad tym, jak wiele stracił niedoceniając prawdy. Tej, która ma wielką moc. Która zniszczyła totalitarne systemy, zdarła maski z twarzy hipokrytów, zatruła życie konformistom i przez wiele lat stała na drodze pracy dziennikarzy i historyków.

Podobnie jak w Biblii, ten, który przyszedł na świat, aby dać świadectwo prawdziwe, był niewygodny. Dlatego musiał być unieszkodliwiony. Prokurator Judei zapomniał, że prawda ma moc wyzwalania. Dziś wiemy, że jest oczyszczeniem i jedynym fundamentem, na którym możemy budować swe życie.